Cem Avşar: “Vatandaş beton tabutta, iktidar fil dişi kulesinde!”

CHP Tekirdağ Milletvekili Cem Avşar, Türkiye’deki riskli ve çok riskli yapı stokuna ilişkin değerlendirmelerini Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Avşar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum tarafından yanıtlanması istemiyle verdiği yazılı soru önergesinde, afet riski yüksek bir coğrafyada yapı stokunun güvenliğinin yalnızca şehircilik değil aynı zamanda ulusal güvenlik meselesi olduğunu ifade etti.

“Riskli yapı stoku ulusal güvenlik meselesidir”

Anayasa ve ilgili mevzuat hükümlerini hatırlatan Avşar, devletin deprem riskine karşı gerekli tedbirleri almak, riskli yapıları belirlemek ve güvenli yaşam alanları oluşturmakla yükümlü olduğunu belirterek, “Yapı stoku envanterinin çıkarılması anayasal ve kamusal asli bir sorumluluktur.” ifadelerini kullandı.

“El birliğiyle çözülmesi gereken kamusal bir görev”

Mevcut yapı stokunun bilimsel yöntemlerle belirlenmesi ve sürekli güncellenmesinin herhangi bir kurumun tercihine bırakılamayacağını vurgulayan Avşar, “Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile AFAD başta olmak üzere yerel yönetimler, kamu kurumları, üniversiteler ve meslek kuruluşlarının eşgüdüm içinde yürütmesi gereken temel bir kamusal görevdir.” dedi.

“UDSEP hedefleri tamamlanmalıydı”

Avşar, AFAD koordinasyonunda hazırlanan Ulusal Deprem Strateji ve Eylem Planı (UDSEP 2012-2023) kapsamında yapı stoku envanterinin 2017 yılına kadar tamamlanmasının hedeflendiğini hatırlattı. Aradan geçen süreye rağmen eski yönetmeliklere göre inşa edilen, mühendislik hizmeti almayan, kaçak eklentiler yapılan veya imar aflarından yararlanan milyonlarca yapının gerçek durumunun hâlâ bilinmediğini belirten Avşar, ülke genelinde güvenilir ve bütüncül bir veri tabanının oluşturulamadığını ifade etti.

Deprem riski ve yapı stokuna dikkat çekti

Türkiye nüfusunun büyük bölümünün deprem riski taşıyan bölgelerde yaşadığına dikkat çeken Avşar, “86 milyon nüfusun yüzde 71’i deprem riski taşıyan bölgelerde yaşamaktadır. Bakanlığın açıklamalarına göre Türkiye’de 6 milyon bağımsız birim risk altında, bunların 2 milyonu ise acil dönüşüm beklemektedir. İstanbul’da 1,5 milyon yapı ileri derecede risk taşırken, yaklaşık 600 bin bağımsız birimin kendiliğinden çökebilecek durumda olduğu ifade edilmektedir.” değerlendirmesinde bulundu.

“Yapı stokumuzu tanımıyoruz”

Meslek odaları ve uzmanların değerlendirmelerine de yer veren Avşar, birçok yapının hangi deprem yönetmeliğine göre inşa edildiğinin, taşıyıcı sistemine müdahale edilip edilmediğinin, kullanılan malzemenin niteliğinin ve olası bir deprem performansının kesin olarak bilinmediğine ilişkin tespitleri hatırlattı.

Bakan Kurum’a kapsamlı sorular yöneltti

Avşar, önergesinde Türkiye genelindeki riskli ve çok riskli bağımsız birim sayısının açıklanmasını, kendiliğinden yıkılabilecek yapılar için acil eylem planı bulunup bulunmadığını, UDSEP hedeflerinin hangi aşamada olduğunu, yapı envanterine ilişkin güncel bir rapor hazırlanıp hazırlanmadığını ve bilimsel temelli kurumsal bir yapı oluşturulmasına yönelik çalışmaların durumunu sordu.

Önergede ayrıca, 17 Ağustos 1999 Depremi öncesinde inşa edilen ve hâlen kullanılan konut ile kamu hizmet alanlarının sayısı ve risk durumu, olası Marmara depremine yönelik tahliye ve müdahale planları, eğitim ve tatbikat çalışmaları ile 2027 yılı bütçesinde riskli yapı stokunun dönüştürülmesine yönelik ek kaynak ayrılıp ayrılmayacağı da Bakan Kurum’a yöneltilen sorular arasında yer aldı.

Avşar, mevcut mevzuatın yeterliliğinin de değerlendirilmesini isteyerek, tüm paydaşların görev ve sorumluluklarını belirleyen, kaynak planlamasını içeren ve Türkiye'nin deprem gerçeğine uygun bütüncül bir Deprem Kanunu hazırlanmasına yönelik bir planlama bulunup bulunmadığının açıklanmasını talep etti.

Kaynak: CUMHA - CUMHUR HABER AJANSI